Tiêm thẳng vào khớp: đổi đau lấy... tàn phế

SGTT.VN - Liệu pháp tiêm khớp đang được lạm dụng đến mức phổ biến, nhất là ở các phòng mạch tư. Nhiều nơi còn quảng cáo liệu pháp này như cách điều trị mới, tiện lợi, hết đau tức thì. Nhưng người bệnh cần cẩn thận, bởi nếu tiêm khớp không đúng chỉ định và thao tác, có thể nhiễm trùng khớp, tàn phế suốt đời!

Khoa cơ xương khớp, bệnh viện E từng tiếp nhận một bệnh nhân nam 48 tuổi, ngụ tại Hoài Đức (Hà Nội), nhập viện trong tình trạng nhiễm trùng nặng, khớp sưng to, nóng đỏ, đau nhức... do được một phòng mạch tư tiêm thuốc trực tiếp vào khớp. Dù được phẫu thuật dẫn lưu mủ, mổ nạo vét hoại tử, cắt lọc mô viêm kết hợp dùng kháng sinh nhưng sau một tháng điều trị, bệnh nhân vẫn chưa đi lại được, thậm chí còn có nguy cơ cứng khớp vĩnh viễn. Trước đó, đã có trường hợp phải phẫu thuật cắt bỏ chi vì hoại tử nặng cũng do tiêm khớp không đúng cách.

Năm 1951, xuất hiện nghiên cứu đầu tiên về tác dụng của tiêm thấm corticoid vào khớp, từ đó kỹ thuật tiêm khớp đã được áp dụng 60 năm qua.

Tại Pháp, tình trạng viêm khớp được phát hiện sớm và điều trị cơ bản ngay từ khi mới phát hiện. Trong thực hành hàng ngày, các thầy thuốc chuyên khoa khớp ít phải điều trị tại chỗ như tiêm khớp và cạnh khớp. Có một kỷ niệm khó quên vào năm 1999 khi chúng tôi thực tập ở khoa thấp khớp bệnh viện Conception, Marseille. Ở đây, vấn đề tiêm nội khớp ít được thực hiện bởi các bác sĩ theo đúng nguyên tắc đầu tiên phải điều trị tốt cơ bản các bệnh khớp. Vào một buổi sáng tại phòng khám khớp, với một thanh niên bị viêm lồi củ trước xương chày (bệnh Osgood-Schlatter), tôi mới nói “tiêm thấm (infiltration) corticoid” chưa dứt lời thì GS Hubert Roux đã bảo “Không bao giờ!”

Các bác sĩ khớp, bác sĩ chấn thương chỉnh hình và phục hồi chức năng đều có thể ứng dụng kỹ thuật tiêm khớp trong điều trị bệnh khớp. Khi thực hiện, cần giải thích cho người bệnh hiểu mục đích tiêm, kết quả đạt được của tiêm khớp và các biến chứng trong và sau khi tiêm, phản ứng đau sau tiêm. Cần để vùng tiêm nghỉ 24 – 48 giờ, lưu băng dính 24 giờ. Đặc biệt trước khi tiêm, thầy thuốc cần lường trước các biến chứng có thể xảy ra như: nhiễm khuẩn; teo da tại chỗ; biến chứng không nhiễm trùng (chảy máu chỗ tiêm, đau chỗ tiêm, tổn thương gân, tổn thương sụn)...

Việc lạm dụng corticoid kể cả đường uống hay đường tiêm và nhất là tiêm ổ khớp nếu kéo dài sẽ dẫn đến phụ thuộc corticoid, bệnh nhân có thể sẽ bị biến dạng cơ thể (hội chứng giả Cushing), teo cơ, yếu các chi, dính khớp, loãng xương, thậm chí liệt toàn thân...

Thầy thuốc cần tuân thủ các chỉ định tiêm khớp, không được tiêm quá 4 lần/năm trên cùng một vị trí. Chỉ nên tiêm khớp cho các trường hợp như: bị bệnh viêm khớp mạn tính (viêm khớp dạng thấp, viêm cột sống dính khớp, viêm khớp phản ứng, viêm khớp vảy nến), bệnh gout, thoái hoá khớp đợt tiến triển, bệnh viêm quanh khớp vai, viêm điểm bám gân, hội chứng đường hầm cổ tay, cổ chân. Những bệnh nhân không uống được thuốc chống viêm như bị loét dạ dày tiến triển hoặc tăng huyết áp nặng cũng có thể ứng dụng tiêm khớp. Không nên tiêm khớp trong các trường hợp: vùng da tiêm khớp nóng đỏ do mới đắp thuốc, nhiễm khuẩn tại chỗ, viêm các mô, ápxe, nhiễm khuẩn toàn thân, uống thuốc chống đông, prothèse trong khớp, chấn thương khớp, loãng xương tại chỗ, đái đường chưa bình ổn, dị ứng với chất tiêm…

Kết quả của tiêm đem lại nồng độ thuốc tại chỗ tối đa, mang lại hiệu quả chống viêm tối đa và giảm lượng thuốc chống viêm. Tiêm khớp có hiệu quả trong điều trị các bệnh khớp vì viêm màng hoạt dịch giải phóng ra cytokine và protease, tiêm corticoid ức chế cytokine và protease làm giảm đau nhanh. Điều quan trọng cần nhớ là tiêm corticoid vào khớp chỉ làm giảm phản ứng viêm và giảm đau. Chính vì vậy, điều trị gốc mới là nền tảng. Việc lạm dụng corticoid kể cả đường uống hay đường tiêm và nhất là tiêm ổ khớp nếu kéo dài sẽ dẫn đến phụ thuộc corticoid, bệnh nhân có thể sẽ bị biến dạng cơ thể (hội chứng giả Cushing), teo cơ, yếu các chi, dính khớp, loãng xương, thậm chí liệt toàn thân...

Thực trạng lạm dụng tiêm các thuốc chống viêm corticoid và chỉ định tiêm rộng rãi, kỹ thuật tiêm chưa đúng và không tuân thủ nguyên tắc tiêm khớp, đã gây ra nhiều hậu quả nặng nề như nhiễm khuẩn khớp, ảnh hưởng đến sức khoẻ và chức năng vận động khớp, tới cả kinh tế gia đình và xã hội. Người bệnh và thầy thuốc nên tuân thủ nghiêm ngặt các chỉ định tiêm khớp.

TS.BS Mai Thị Minh Tâm

Đang tải...

LƯU Ý

Phần bình luận tạo điều kiện cho bạn thảo luận, nêu thắc mắc, và chia sẻ ý kiến. Sau đây là những điều cần lưu ý khi đăng lời bình:


1. Quan tâm và tôn trọng những người cùng bình luận, và cộng đồng bạn đọc ở Việt Nam nói chung.

2. Không dùng từ ngữ tục bậy, chửi bới, thô lỗ, hoặc khiêu dâm.

3. Không dùng ngôn ngữ có tính lăng mạ, sỉ nhục, chửi rủa.

4. Không quấy rối, gây phiền nhiễu cho người khác, hoặc đe dọa đến sự an toàn và tài sản của người khác; không vu khống, nói sai sự thật, làm mất danh dự, hoặc mạo nhận một ai đó.

5. Không đăng các quảng cáo thương mại.

6. Đây là một diễn đàn công cộng. Do đó không nên đăng các thông tin cá nhân như số điện thoại, địa chỉ email, tài khoản ngân hàng, thẻ tín dụng, hoặc các thông tin quan trọng khác.

7. Tất cả các ngôn ngữ html và đường link đều không được phép.


Yahoo có quyền từ chối hoặc xóa bỏ bất cứ lời bình nào không phù hợp với các quy định nói trên hoặc không đúng với Quy tắc sử dụng dịch vụ của Yahoo (Yahoo Terms of Service), đồng thời có thể đình chỉ hay khóa hoàn toàn tài khoản Yahoo của bạn (bao gồm cả email) nếu phát hiện vi phạm.


Các lời bình dưới đây do người sử dụng Yahoo đăng tải, thể hiện quan điểm riêng của chính người đó. Yahoo và các đối tác cung cấp nội dung của bài viết nói trên không xác nhận, chứng thực, và không chịu bất cứ trách nhiệm và nghĩa vụ pháp lý nào cho các lời bình này.

 

Đọc nhiều nhất